Czymś znajomym powiewało, gdy oglądałem telewizję „Retro”. Przez pola jechali żołnierze czołgiem T-34, przez właz było widać pysk psa. To przecież film „Czterej pancerni i pies”! Pod koniec lat 70., kiedy polski serial wyświetlono w telewizji sowieckiej, wieczorami nie było ludzi na ulicach miast, siedzieli przed ekranem i obserwowali przygody załogi - Janka, Guślika i innych postaci. Należy zauważyć, że weterani II wojny światowej, ci, którzy przeszli drogi walki z nazistami, skrytykowali pracę polskich filmowców, posądzając ich o powierzchowność i prostotę w interpretacji zdarzeń oraz sztuczność.
Ale ciekawa fabuła zafascynowała ludzi. Fragmenty filmu widzowie cytowali, szczególnie rozkoszując się epizodem, kiedy załoga „próbowała” spirytus z niemieckiej cysterny. Wśród aktorów, którzy zagrali w filmie o „pancernych i psie”, wyróżnia się Pola Raksa, która zagrała radiotelegrafistkę Marusię Ogoniok.
Popularny obraz miał sukces i wśród mieszkańców Lidy. Ale mało kto z jej mieszkańców wiedział, że Marusia Ogoniok, aktorka Pola Raksa-Kostenko, urodziła się w miejscowości Lida.
W 1941 roku przy ulicy Szerokiej (teraz to rynek części samochodowych przy ulicy Szewczenko) stał mały dom. W nim 14 kwietnia 1941r. przyszła na świat dziewczynka, którą rodzice nazwali Apolonią. Rodzina Raksów przeżyła okupację, nie ucierpiała od nazistowskich bandytów, a po wojnie przeniosła się do Polski.
Po ukończeniu szkoły średniej Pola studiowała literaturę i język polski na Uniwersytecie Wrocławskim. W 1960 roku polska reżyserka Maria Kaniewska przypadkowo na korytarzu uczelni, gdzie szukała aktorów masówki, zobaczyła młodą studentkę filologii. Duże oczy dziewczyny, piękne włosy, natychmiast przyciągnęły uwagę reżyserki, która poszukiwała aktora na rolę w nowym filmie „Szatan z siódmej klasy”.
Debiut był sukcesem. Polę zauważyli i zapraszali na próby. Podczas pracy w kinematografii zagrała w blisko czterdziestu filmach. Ale przede wszystkim nasi widzowie pamiętają ją jako aktorkę w filmie „Czterej pancerni i pies”.
Później Pola zagrała w spektaklach telewizyjnych, a jej popularność wciąż rosła. Była laureatką międzynarodowych festiwali filmowych, posiada tytuł „Zasłużony Działacz Kultury”, odznaczona „Złotym Krzyżem Zasługi”.
Po opuszczeniu Lidy aktorka tu nie wracała. Chociaż w jednym z wywiadów dla magazynu „Ogoniok” Pola powiedziała: „Czasami śni mi się duży ogród i nasz dom, w którym dorastałam. Kocham moje imię, ale gdyby rodzice daliby mi imię Lida - to też brzmiałoby mile”.
W tym roku aktorka Pola Raksa-Kostenko, nasza rodaczka, która osiągnęła wysokiego poziomu w filmie, obchodziła 70-lecie. Nie mówię o tym, aby podkreślić wiek Poli Raksy, ale po raz kolejny chcę zaznaczyć, że Ziemia Lidzka dała światu wielu znanych ludzi: przyrodnik Stanisław Jundziło, profesor Jan Karłowicz, ornitolog Konstanty Tyzenhaus, teatroman Ryszard Smólski. Na tej liście światowej sławy aktorka Pola Raksa zajmuje należyte miejsce.
